DİKKAT: STRATEJİK AÇIK
Bu rehberin sonunda, A/B testlerinde %99’un düştüğü o meşhur “İstatistiksel Yanılsama” tuzağını ve trafiğini çöpe atmadan kazanan varyasyonu saniyeler içinde nasıl bulacağını açıklayacağım. Oraya gelene kadar taşları yerine oturtman lazım. Gözlerini ayırma.
A/B Testi Nedir?
Tahmin Etmeyi Bırak, Veriyle Yönet.
CONVERSION_DASHBOARD.EXE
Seni Kim Kandırıyor?
Dürüst olalım: Sitenin tasarımıyla ilgili patronunun, eşinin veya senin “estetik” fikirlerin zerre kadar önemli değil. Ziyaretçilerin ne düşündüğü de değil, ne yaptığı önemli.
A/B testi, iki farklı versiyonu kafa kafaya çarpıştırıp hangisinin kasayı daha çok doldurduğunu ölçen bilimsel bir düellodur. “Bence bu buton kırmızı olmalı” demek amatörlüktür; “Kırmızı buton %12 daha fazla tıklandı” demek ise veri ekolüdür.
“Veriye dayanmayan her fikir, sadece gürültüdür. Gürültüyü kes, sinyale odaklan.”
İçerik Haritası
Neden Umursamalısın?
Hantal Yöntem (Amatör)
Siteyi tamamen değiştirirsin, satışlar düşerse neyin sebep olduğunu asla bilemezsin. Karanlıkta ok atmaya devam edersin.
Dark Metot (Pro)
Mikro değişikliklerle makro kazançlar sağlarsın. Her adımda riskini minimize eder, sadece “kazanan” özellikleri kalıcı yaparsın.
Technical Blueprint
Varyasyon
Test edilen orijinalin (Control) karşısına çıkan alternatif tasarım veya içerik (Challenger).
Dönüşüm Oranı
Toplam ziyaretçilerin yüzde kaçının hedeflediğin aksiyonu (satın alma, form doldurma) gerçekleştirdiği.
P-Value
Sonuçların şans eseri oluşup oluşmadığını gösteren değer. 0.05’ten küçük olması başarının kanıtıdır.
Hipotez
“Eğer X’i değiştirirsek, Y davranışı yüzünden Z sonucu oluşur” şeklindeki mantıksal önerme.
Örneklem
Testin güvenilir olması için gereken minimum kullanıcı sayısı. Küçük kitleyle dev sonuç aranmaz.
Multivariate
Aynı anda birden fazla değişkenin kombinasyonlarını test etme sanatı. A/B’nin üst ligi.
A/B Testi Nasıl Yapılır?
Veriyi Kazı ve Acıyı Bul
Kafandan uydurma. Google Analytics’e gir ve çıkış oranlarının (Exit Rate) tavan yaptığı sayfayı tespit et. Kullanıcı nerede kaçıyor? Orayı işaretle.
Tek Değişkenli Hipotez Kur
Aynı anda hem başlığı hem butonu hem görseli değiştirme. Neden kazandığını anlayamazsın. Sadece başlığa odaklan ve “Daha sert bir başlık dönüşümü artırır” de.
Test Süresini Sabitle
Testi 2 günde bitirme. Hafta içi ve hafta sonu kullanıcı davranışları farklıdır. En az bir tam haftalık (7-14 gün) döngüyü tamamla.
Uygula ve Tekrarla
Kazanan varyasyonu kalıcı hale getir. Ama durma! Şimdi kazanan varyasyonu “yeni kontrol” yap ve onu geçecek başka bir fikir bul. Optimizasyon bitmez.
Sır Tutabilir Misin?
Sektörün %99’u sadece “Satın Alma” butonuna bakar. İşte A/B Testi’nin içindeki o karanlık ayar:
Mikro-Dönüşüm Tuzağı
Bazen bir varyasyon “Sepete Ekleme” oranını %20 artırırken, “Ödeme Tamamlama” oranını düşürebilir. Eğer sadece sepete bakarsan kendini kandırırsın. Karanlık Sır: Her zaman son halkayı (Revenue) takip et, ara istasyonları değil.
let lift = (cB – cA) / cA;
return (lift * 100).toFixed(2) + “%”;
}
// Örnek Veri:
// Control (A): 1000 Ziyaret / 20 Satış (%2)
// Variant (B): 1000 Ziyaret / 30 Satış (%3)
// Result: +50% Lift
Nasıl Çalışır?
A/B testi motoru, trafiği rastgele ikiye böler (Randomization). Her kullanıcıya bir ‘cookie’ atar ki, her geldiğinde aynı versiyonu görsün. Sonuçlar arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olup olmadığını ise Chi-Square testiyle belirler.
🚀 Dönüşümlerini Tesadüfe Bırakma
A/B testi süreçlerini yönetmek, doğru hipotezleri kurmak ve ROI odaklı bir strateji geliştirmek için profesyonel bir göze ihtiyacın var. Siteni bir para basma makinesine çevirelim mi?
Sakın Yapma!
Yetersiz Örneklem
100 kişiyle test yapıp kazanan ilan etmek. İstatistiksel olarak hiçbir değeri yoktur, sadece kendini kandırırsın.
Duygusal Karar
“Bu renk daha güzel görünüyor” diyerek testi yarıda kesmek. Güzellik para kazandırmaz, fonksiyon kazandırır.
Kafana Takılanlar
A/B testi SEO’ya zarar verir mi?
Doğru araçları (rel=”canonical” kullanarak) kullanırsan zarar vermez. Google, kullanıcı deneyimini iyileştirmeye çalıştığını anlar ve bunu ödüllendirir.
En iyi A/B testi araçları hangileri?
VWO, Optimizely ve yeni nesil AI tabanlı araçlar şu an pazarın lideri. Ancak bütçen kısıtlıysa Google Tag Manager üzerinden bile manuel testler kurgulayabilirsin.
Test ne zaman bitmeli?
İstatistiksel anlamlılık (Confidence Level) %95’e ulaştığında ve en az iki tam haftalık döngü tamamlandığında bitmeli.
